Bono hamili, cirantaya, lehtara karşı takibe geçecekse zamanaşımı süresi 1 yıldır... (TTK 749/2)
"Kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine konu edilen bonoda, borçlu, lehtar-ciranta konumundadır. TTK'nun 749/2. maddesi gereğince, hamil tarafından ciranta hakkında bonoya dayalı olarak yapılacak takipler, süresinde çekilen protesto tarihinden veya senette "gidersiz iade olunacaktır" kaydı varsa vadenin dolduğu tarihten itibaren 1 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Somut olayda, takibe konu bononun vade tarihi 31.05.2014 olup, takip, bu tarihten itibaren 1 yıllık süre geçtikten sonra 30.03.2016 tarihinde tarihinde yapılmış olmakla lehtar-ciranta konumunda olan borçlu yönünden zamanaşımı gerçekleşmiştir."
T.C.
YARGITAY
12. HUKUK DAİRESİ
E. 2016/25694
K. 2017/16313
T. 27.12.2017
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
KARAR : Alacaklı tarafından bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile başlatılan takipte, borçlunun icra mahkemesine başvurusunda; sair itirazlarıyla birlikte takibin kesinleşmesinden önceki döneme dair zamanaşımı itirazında da bulunduğu, mahkemece itirazların reddine karar verildiği görülmektedir.Takip dayanağı bononun 18.02.2014 olan düzenlenme tarihi itibariyle uygulanması gereken 6102 Sayılı TTK 778/h maddesi göndermesiyle bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 749. maddesi gereğince; poliçeyi kabul eden muhataba (bonoyu düzenleyene) karşı başlatılacak takiplerde zamanaşımı süresi vadeden itibaren üç yıldır. TTK'nun 749/2. maddesine göre ise, hamilin, cirantayı takip etmesi halinde zamanaşımı süresi bir yıldır.Kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibine konu edilen bonoda, borçlu, lehtar-ciranta konumundadır. TTK'nun 749/2. maddesi gereğince, hamil tarafından ciranta hakkında bonoya dayalı olarak yapılacak takipler, süresinde çekilen protesto tarihinden veya senette "gidersiz iade olunacaktır" kaydı varsa vadenin dolduğu tarihten itibaren 1 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Somut olayda, takibe konu bononun vade tarihi 31.05.2014 olup, takip, bu tarihten itibaren 1 yıllık süre geçtikten sonra 30.03.2016 tarihinde tarihinde yapılmış olmakla lehtar-ciranta konumunda olan borçlu yönünden zamanaşımı gerçekleşmiştir.
SONUÇ : O halde; mahkemece zamanaşımı itirazının kabulüyle İİK'nun 169/a-5 maddesi gereğince takibin borçlu ... Yapı San. Dış. Tic. Ltd. Şti. yönünden durdurulmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile istemin reddi isabetsizdir.SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulüyle mahkeme kararının yukarda yazılı sebeplerle İİK'nun 366. ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), bozma nedenine göre borçlunun sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan harcın istenmesi halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 27/12/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
6102 sayılı TTK
I - Süreler
MADDE 749- (1) Poliçeyi kabul edene karşı ileri sürülecek poliçeden doğan istemler, vadenin geldiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
(2) Hamilin, cirantalarla düzenleyene karşı ileri süreceği istemler, süresinde çekilen protesto tarihinden veya senette “gidersiz iade olunacaktır” kaydı varsa vadenin dolduğu tarihten itibaren bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
(3) Bir cirantanın başka cirantalarla düzenleyen aleyhine ileri süreceği istemler, cirantanın poliçeyi ödediği veya poliçenin dava yolu ile kendisine karşı ileri sürüldüğü tarihten itibaren altı ay geçmekle zamanaşımına uğrar.
Av.Mehmet Kaya